Повеќето од нас дишат околу 20.000 пати дневно, без воопшто да размислуваат за тоа. Но, сè повеќе научни истражувања покажуваат дека начинот на кој дишеме има директно влијание врз мозокот, нивото на стрес и нашата способност да останеме смирени.
Photo by Benjamin Child on Unsplash
Една од најистражуваните техники е таканареченото „физиолошко воздивнување“, која е едноставна вежба која трае само неколку секунди.
Како се прави?
Вдишете длабоко низ носот.
Без да издишете, направете уште едно кратко вдишување за целосно да ги наполните белите дробови.
Потоа полека и долго издишете низ устата.
Повторете ја вежбата 3 до 5 пати.
Што се случува во телото?
Ова двојно вдишување ги отвора алвеолите – малите воздушни ќесички во белите дробови – што овозможува подобра размена на кислород и јаглерод диоксид. Долгото издишување, пак, го активира парасимпатичкиот нервен систем, познат и како системот за „одмор и закрепнување“.
Резултатот е побавен срцев ритам, намалено чувство на напнатост и побрзо враќање на организмот во состојба на смиреност.
Но, како оваа вежба го менува мозокот?
Кога оваа техника се практикува редовно, се зајакнува комуникацијата помеѓу префронталниот кортекс – делот од мозокот задолжен за рационално размислување и самоконтрола – и амигдалата, која ја обработува заканата и стравот.
Со текот на времето, мозокот станува поефикасен во регулирањето на стресните реакции. Наместо автоматски да реагира со паника или анксиозност, полесно се враќа во состојба на рамнотежа. Овој процес е пример за неуропластичност – способноста на мозокот да се менува и приспособува преку искуство и повторување.
Истражување од Универзитетот Стенфорд покажа дека само неколку минути вежби за контролирано дишење дневно можат да го намалат стресот и да го подобрат расположението повеќе отколку кратка медитација кај дел од учесниците. Иако оваа техника не е замена за професионален третман кај анксиозност или други психолошки состојби, таа претставува едноставна, бесплатна и научно поткрепена алатка што може да помогне во секојдневното справување со стресот.
