Што е потребно една книга да стане безвременски бестселер? Дали е тоа добра приказна, силна порака или влијание што се пренесува низ генерации?
Photo by Peter Thomas on Unsplash
Некои книги не само што ги надминале границите на државите и јазиците, туку успеале да стигнат до стотици милиони, па дури и милијарди читатели. Иако за постарите изданија не постојат целосно прецизни податоци за продажбата, историчарите и издавачите со децении ги користат истите проценки, според кои овие пет книги се меѓу најтиражните во историјата на човештвото.
Библијата
Photo by Aaron Burden on Unsplash
Повеќе од 5 милијарди примероци
Библијата убедливо го држи првото место. Таа е најраспространетата и најпреведуваната книга во светот, достапна целосно или делумно на повеќе од 3.000 јазици.
Нејзиното влијание не се ограничува само на религијата. Таа оставила длабока трага врз книжевноста, уметноста, музиката, филозофијата и правото, а бројни изрази што денес ги користиме потекнуваат токму од библиските текстови. Денес продолжува да се печати во милионски тиражи секоја година.
„Цитати од Мао Це Тунг“ („Малата црвена книга“)
Околу 1 милијарда примероци
Позната како „Малата црвена книга“, ова дело е едно од најтиражните во историјата. Содржи избрани цитати и говори на Мао Це Тунг, а за време на Културната револуција во Кина било задолжително четиво за милиони луѓе. Најголемиот дел од примероците не биле продадени во книжарници, туку биле масовно отпечатени и дистрибуирани од државата, што ја прави единствен случај меѓу најпродаваните книги во светот.
„Дон Кихот“ – Мигел де Сервантес
Околу 500 милиони примероци
Објавен во 1605 година, а подоцна дополнет со втор дел, „Дон Кихот“ се смета за првиот модерен роман. Приказната за витезот кој се бори со ветерниците станала симбол на идеализмот, храброста и човечката упорност.
И повеќе од четири века по неговото објавување, романот редовно се преиздава, преведува на десетици јазици и е дел од наставните програми ширум светот.
„Приказна за два града“ – Чарлс Дикенс
Повеќе од 200 милиони примероци
Романот на Чарлс Дикенс, објавен во 1859 година, ја раскажува драмата на Француската револуција преку судбините на луѓето од Лондон и Париз.
Се смета за едно од најзначајните дела на англиската книжевност, а неговата популарност не опаѓа ниту денес. Редовно се печати во нови изданија и е преведен на десетици јазици.
„Господарот на прстените“ – Џ. Р. Р. Толкин
Photo by Brett Jordan on Unsplash
Околу 150 милиони примероци
Кога Толкин ја објавил својата трилогија во педесеттите години од минатиот век, малкумина претпоставувале дека ќе стане едно од највлијателните книжевни дела на сите времиња.
Со создавањето на Средната Земја, Толкин практично ги поставил темелите на современата епска фантазија. Подоцнежната филмска трилогија само дополнително го зголемила интересот, а книгите добиле милиони нови читатели низ светот.
Она што ги поврзува овие пет дела не е само огромниот број отпечатени примероци. Секоја од нив на свој начин влијаела врз историјата, културата или начинот на кој луѓето размислуваат. Некои ја обликувале религијата, други политиката, а трети ја промениле светската книжевност. Иако денес новите наслови можат за кратко време да станат светски бестселери, ретко која книга успева да остане актуелна со децении или векови.
