Европските градови се соочуваат со сè почести и поинтензивни летни горештини, но, ново научно истражување покажува дека едно од најефикасните оружја против урбаната жештина е нешто што веќе го имаме – дрвјата.
Photo by Gülsüm Şener
Студија објавена во научното списание npj Urban Sustainability анализирала температури и карактеристики на урбаните средини низ Европа, користејќи сателитски податоци со висока резолуција и модели на машинско учење. Истражувачите откриле дека покриеноста со дрвја е најзначајниот фактор поврзан со разликите во температурата во самите градови.
Колку повеќе дрвја има, толку е поголема веројатноста одреден градски простор да биде поладен. Кога два соседни урбани простори биле споредувани, оној со најмалку 50 отсто повеќе дрвна покривка имал повеќе од 75 отсто веројатност да биде поладен, а во лето таа веројатност достигнувала и 87 отсто.
Истражувањето покажува и дека зголемувањето на дрвната покривка може да го ублажи загревањето предизвикано од новата и погустата градба. Во јужните европски градови ефектот е особено изразен.
Во некои случаи, зголемување на дрвната покривка за околу 15 отсто може да го неутрализира значителен дел од загревањето поврзано со проширувањето на нестанбената градба. Во градови како Мадрид, Лисабон и Атина, потребното дополнително зеленило за ублажување на ефектот од густата градба може да биде и под 25 отсто.
Причината е едноставна: дрвјата создаваат сенка и преку испарувањето на водата од листовите помагаат во намалување на температурата на површините околу нив. Спротивно на тоа, бетонските и асфалтните површини ја апсорбираат и задржуваат сончевата топлина.
Според моделите во студијата, зголемувањето на дрвната покривка може да ја намали просечната температура на површината на урбаните единици до околу 1 степен Целзиусов, а во дел од случаите и до 2 степени. За намалување од половина степен во повеќето урбани подрачја би било потребно зголемување на дрвната покривка за околу 20–50 отсто.
Истражувањето не значи дека само со садење дрвја градовите можат целосно да го решат проблемот со топлотните бранови. Но покажува нешто важно за урбаното планирање: зеленилото не е само украс на градот, туку дел од неговата инфраструктура за справување со топлината.