На денешен ден почина Коле Неделковски, поетот кој живееше само 28 години, но остави трага во македонската литература

На 2 септември 1941 година во Софија почина Коле Неделковски, македонски поет и револуционер, еден од авторите што се поврзуваат со почетоците на современата македонска литература. Имаше само 28 години.

Неделковски е роден на 16 декември 1912 година во селото Војница, Велешко. Во 1933 година заминал за Софија, каде што се вклучил во македонскиот книжевен и политички живот. Таму се дружел со автори како Никола Вапцаров, Антон Панов, Ѓорѓи Абаџиев и Венко Марковски.

Првите песни ги објавил во 1938 година, а неговата прва стихозбирка „Молскавици“ излегла во 1939 година. Во неа се појавуваат мотиви на татковината, сиромаштијата, страдањето и животот на луѓето во тешките општествени услови во кои живеел.

Во август 1941 година, само неколку недели пред неговата смрт, од печат излегла неговата втора и последна стихозбирка, „Пеш по светот“. Во неа е објавена и песната „Глас од Македонија“, едно од неговите најпознати дела.

Неговата поезија била директно поврзана со времето во кое живеел. Во стиховите зборувал за слободата, сиромаштијата, неправдата и татковината. Во „Глас од Македонија“ стојат стиховите:

„Од сите страни глас се слуша...“

Во друга песна, неговата поезија ја допира и темата на личната и колективната борба:

„И јас ќе тргнам по свој пат.“

Во 1940 година Неделковски станал член на диверзантската група „Млади антифашистички борци“. Неговата активност во антифашистичкото движење го довела под полициски надзор.

На 2 септември 1941 година, полицијата ја блокирала зградата во Софија во која живеел, со намера да го уапси. Според историските записи, Неделковски ги уништил материјалите што можеле да ги компромитираат неговите соработници. Потоа паднал од прозорецот и починал.

Околностите околу неговата смрт подоцна биле различно толкувани. Според една верзија, самиот скокнал од прозорецот за да не биде уапсен, додека според друга, бил фрлен од полицијата. Поради различните сведоштва и толкувања, околностите не можат со сигурност да се утврдат.

Неделковски зад себе оставил само две стихозбирки, но тие имаат важно место во македонската книжевна историја. Неговото творештво е создавано во период на политички притисоци и големи историски промени, непосредно пред и за време на Втората светска војна.

Тој не дочекал да види како ќе се развива македонската литература по војната. Не доживеал ниту 30 години. Но за само неколку години создаде поезија во која останаа запишани времето, луѓето и борбите на неговата генерација.