Ашваганда: кога навистина делува, а кога не?

Ашваганда (Withania somnifera), позната и како „индиски женшен“, е една од најпопуларните адаптогени билки во последниве години.

Photo by Supliful - Supplements On Demand on Unsplash

Се користи во традиционалната ајурведска медицина веќе илјадници години, но денес ја гледаме во сè околу нас, од апчиња и чаеви, до прашоци во латеи и смути рецепти. Сепак, не е магично решение за сè, и не е за секого.

Кога и кај кого навистина делува:

  1. Хроничен стрес и анксиозност

    Истражувањата покажуваат дека ашваганда може значително да го намали нивото на кортизол, кој е познат како хормонот на стресот. Една студија објавена во Journal of Clinical Psychiatry открива дека учесници кои земале 300 mg екстракт од ашваганда двапати дневно имале значително подобрување во анксиозноста и квалитетот на спиењето за 8 недели.

  2. Благ замор и ментална магла

    Бидејќи делува како адаптоген, ашваганда може да помогне на луѓе кои се чувствуваат ментално истоштени, но не и депресивни. Ја поддржува функцијата на надбубрежните жлезди и може да помогне во зголемување на отпорноста на телото кон секојдневен стрес.

  3. Намалено либидо и плодност кај мажи

    Неколку клинички студии покажуваат дека ашвагандата може да ја зголеми количината и подвижноста на сперматозоиди, како и нивото на тестостерон кај мажи со намалена плодност.

Кога ашваганда не делува (или дури може да биде контрапродуктивна):

Photo by Supliful - Supplements On Demand on Unsplash

  1. Кога проблемот не е стрес, туку нешто друго

    Ашваганда не лекува депресија, анемија, сериозни хормонални нарушувања или автоимуни болести. Ако заморот и анксиозноста се резултат на некоја физичка болест (како хипотироидизам, недостаток на витамин Б12, или нарушување на спиењето), ефектот од ашваганда ќе биде минимален или ќе го замаскира проблемот.

  2. Кога се зема со стимуланси или седативи

    Бидејќи делува на нервниот систем, може да дојде до интеракции со лекови за анксиозност, несоница или висок крвен притисок. Некои луѓе доживуваат премногу поспаност, главоболка или несакани ефекти ако ја комбинираат со други природни додатоци (како валеријана, мелатонин или CBD).

  3. Кога се зема неправилно (доза и време)

    Многу производи содржат недоволна количина или неквалитетен екстракт. Најдобро проучената форма е KSM-66, со дози од 300-600 mg дневно. За некои луѓе, потребни се 4-8 недели за да се почувствува ефектот. Земена ад-хок, ашваганда нема „магичен“ ефект за неколку дена.

Кој треба да ја избегнува?

  • Бремени жени и доилки – поради можен ризик за контракции или хормонално влијание.

  • Лица со автоимуни болести – како лупус, хашимото, ревматоиден артрит – бидејќи може да го активира имунолошкиот систем.

  • Луѓе на лекови за шеќер или притисок – бидејќи ашваганда има ефект на намалување на нивото на гликоза и крвен притисок, што може да доведе до пад.

  • Лица со проблеми со тироидна жлезда – особено со хипертироидизам, бидејќи може да го зголеми нивото на тироидни хормони.

Ашваганда може да биде одлична алатка, но само кога се користи свесно,со  вистинска причина и вистинска доза. Не е решение за сè, но може да понуди вистински олеснување на оние кои се борат со хроничен стрес и замор. Најдобро е да се консултирате со нутриционист, лекар или фармацевт пред да ја вклучите во секојдневието.